روزنوشت مرمت و احیای اماکن تاریخی یهودیان در محله اودلاجان (۱)
کنیسای عذرایعقوب یکی از ارزشمندترین و زیباترین کنیساهای تهران در محله اودلاجان است که در سال ۱۲۷۳خورشیدی، ۱۸۹۴میلادی در زمان سلطنت ناصرالدین شاه به همت صنوبر خانم همسر عزرایعقوب براساس وصیت همسرش مرحومش تاسیس شده.
حیاط وسیع، درختان کهن و معماری زیبای این کنیسا، می‌تواند آنرا بدل به یکی از جاذبه‌های مهم گردشگری محله اودلاجان کند. در مجموعه از زمان آغاز کرونا بسته بود و در اولین قدم باید در را باز می‌کردیم.
در آغاز کار و بعد از طی مراحل دشواری، در را باز و درختان باغچه را هرس کردیم. حالا باید دست به کار مرمت بخش‌هایی از کنیسای عذرایعقوب می‌شدیم که هرچند کمتر از ۲۰ سال قبل با هزینه شخصی هارون یشایایی مرمت شده‌اند، امروز باز هم بخش‌هایی از آن نیازمند بازسازی است. و باز هم می‌رسیم به یکی از مشکل‌های این امر خطیر یعنی منابع مالی..
مرجان يشايايي

روزنوشت مرمت و احیای اماکن تاریخی یهودیان در محله اودلاجان (۲)
عملیات تخلیه نخاله و ضایعات و شاخه‌های هرس‌شده درختان از ساعت ۸ شب پنجشنبه آغاز و تا حوالی ساعت ۱ بامداد جمعه،امروز، طول کشید. مشکل بزرگ این مرحله کوچه‌های تنگی بود که امکان تردد برای کامیون‌های نخاله‌بر را غیرممکن می‌کرد. بنابراین کارگران بیش از دو کامیون بار را با فرغون و به صورت دستی در کوچه‌ تنگ منتهی به کنیسا حمل کردند تا انتقال آن به کامیون ممکن شود.
اقدامات بعدی برای پایان فاز یک عملیات:
۱- انداختن شیشه‌های کنیسا و تعمیر درها
۲- نظافت کلی بنا
۳- استقرار سرایدار جدید
۴- انتقال توراها و پرده هخال به کنیسا که برای جلوگیری از دستبرد به جای امنی برده شده بودند.
۵- برگزاری مراسم شب شبات در کنیسای عذرایعقوب در پایان هفته آینده یا هفته بعد از آن.
بنای هيئت امنای کنیساهای تاریخی اودلاجان، متشکل از هارون یشایایی،مرجان یشایایی، فرزاد طوبیان، داوود گوهریان و شروین شیرازی این است که به کمک انجمن کلیمیان و مردم یهودی علاقمند به میراث تاریخی یهودیان در ایران، در فاز بعدی اطاق‌های جنوبی را به یک محل گردشگری و فرهنگی عزتمندانه و زیبا تبدیل کنند.
و باز هم مشکل بزرگ منابع مالی که البته قرار نیست ما را از حرکت باز دارد.

مرجان یشایایی

روزنوشت مرمت و احیای اماکن تاریخی یهودیان در محله اودلاجان (۳)
مردم یهودی باید خود میراث‌دار تاریخ‌شان باشند
مدتیست مرمت و احیای بناهای تاریخی که نمودار بخشی از تاریخ و حافظه جمعی مردمی هستند که در گذشته دور یا نزدیک می‌زیسته‌اند، به‌ صورت جدی مطرح شده. محلاتی به خصوص در مراکز شهرهای بزرگ و کوچک که زمانی رو به اضمحلال و فرسودگی و زشتی می‌رفتند، خانه‌ها و عمارت‌ها دوباره کشف می‌شوند، مورد توجه قرار می‌گیرند و زیبا و چشم‌نواز از میان نخاله‌ها و زباله‌ها سر برمی‌آورند و داستان‌های آنها بازگفته می‌شود و نسل جوان را به تفکر درباره ریشه‌های خود وا می‌دارد. مراکز شهری مانند لاله‌زار و اودلاجان که تاریخی دراز و پرفراز و نشیب را در کارنامه خود داشته‌اند، از نو تعریف و مرمت و آراسته می‌شوند. در میان این اتفاق‌های خوب یک سوال اساسی مطرح می‌شود و آن اینکه آیا این مکان‌ها باید محل سودآوری باشند؟
مثلا ما (هیئت امنای کنیساهای حاداش و عذرایعقوب متشکل از هارون یشایایی، مرجان یشایایی، فرزادطوبیان، داوود گوهریان، شروین شیرازی) که مصمم شده‌ایم، این بناها را که نقشی بااهمیت در شناسایی تاریخ یهودیان تهرانی دارند و مدتیست مورد توجه گروه‌های گردشگری قرار گرفته‌اند، مرمت و احیا کنیم، آیا باید دل به درآمدهای زودبازده این بناهای بی‌نظیر ببندیم و به قیمت آسیب یا سهل‌انگاری در جریان مرمت، با اقدامات سریع و بعضا غیرکارشناسی کار را سرهم‌بندی کنیم یا با نگاهی فرهنگی و آینده‌نگر دست به کار مرمت شویم‌ و با حوصله و بدون نگاه سوداگرانه پا در این راه بگذاریم.
تصمیم جمع هیئت امنا راه دوم است و بنای ما این است که قدم‌های مرمت این کنیساها با حداکثر دقت و وسواس برداشته شوند و مایه سربلندی و آبروی یهودیان ایران و جهان باشد. برای این کار نیازمند یاری جامعه یهودی هستیم. این جامعه یهودی است که باید قدر میراث خود را بداند وگرنه هر اندازه جمع ما تلاش کند، باز هم بدون کمک و همکاری و مشارکت مردم کار به سامان نمی‌رسد.
متاسفانه فرهنگ پاسداری از تاریخ به خصوص بناهایی که مشخصه‌های تاریخی دارند، در جامعه یهودی ایران بسیار کم‌رنگ است و امید ما این است که با ارائه یک الگوی مناسب بتوانیم علاقه و نظر یهودیان ایرانی در ایران و سایر نقاط جهان را به حمایت از این امر مهم جلب کنیم.
مرجان يشایایی
عضو هیئت امنای کنیساهای اودلاجان (حاداش و عذرایعقوب)

روزنوشت راه‌اندازی و مرمت کنیساهای اودلاجان (۴)
افتتاح کنیسای عذرایعقوب بعد از ۴ سال
شب شبات هفته گذشته، ۷ دی، کنیسای عذرایعقوب بعد از حدود ۴ سال وقفه به مناسبت حنوکا افتتاح شد. این کنیسای قاجاری که از قدیمی‌ترین کنیساهای تهران است، در این شب میزبان جمعی قابل‌توجه از جماعت نمازگزار و دوستداران بر پا ماندن و حفظ میراث تاریخی ما یهودیان ایرانی بود.
از همه آنها که آمدند، سپاسگذاریم و از آنها که نیامدند دعوت می‌کنیم در دفعات آینده به جمع ما بپیوندند. در اولین فرصت کار مرمت و احیای جبهه جنوبی حیاط کنیسا را آغاز خواهیم کرد و امید دارم ظرف شش ماه آینده، بخش فرهنگی و تاریخی مجموعه را راه‌اندازی کنیم.
به زودی بعد از افتتاح حساب و چاپ قبض‌های کمک مالی برای گرفتن کمک‌های مالی به شما همکیشان عزیز مراجعه خواهیم کرد. ترتیبی داده‌ایم تا عزیزان خارج از کشور هم بتوانند ما را در این راه یاری کنند.

روزنوشت راه‌اندازی و مرمت کنیساهای اودلاجان (۵)
خبرهای خوب
خوشحالیم اعلام کنیم مدتی کوتاه بعد از اعلام شماره کارت و درخواست کمک از همکیشان عزیز برای مرمت کتیسای قاجاری عذرایعقوب، منابع مالی کافی برای آغاز فاز یک طرح مرمت جمع‌آوری شده. از همه علاقمندانی که ما را در این راه یاری کرده‌اند، سپاسگذاریم.
به امید خدا، بعد از قرارداد با استادکاران ماهر کار را شروع خواهیم کرد. فاز یک شامل برداشتن دیواره‌های سیمانی و برداشتن کف حیاط و بازگرداندن چهره مجموعه به اصالت خود در ۱۳۰ سال قبل است. هیئت امنای کنیساهای حاداش و عذرایعقوب بنا دارد کار را با حداکثر دقت و کیفیت و پایین‌ترین قیمت به سامان برساند. به همین دلیل تا اینجا هیچ قراردادی با پیمانکار منعقد نکرده است. گزارش مالی بعد از انجام فاز یک ارائه خواهد شد.
درضمن مراسم شب شبات هفته گذشته با حضور جمع کثیری برگزار شد که مایه دلگرمی است و امیدواریم تداوم پیدا کند.

روزنوشت راه‌اندازی و مرمت کنیساهای اودلاجان (۶)
سه شنبه ۲۵ دی۱۴۰۳ اولین جلسه ضبط تاریخ شفاهی محله اودلاجان و کنیسای عذرایعقوب با حضور خانم مروارید سلیمانی (سعید)، مادر دوست عزیزمان لیورا سعید، کلید خورد. اهمیت خاطرات خانم سلیمانی روایت زنانه ایشان از زیست در محله است که گوشه‌های ناشناخته زیادی دارد. هیئت امنای کنیساهای حاداش و عذرایعقوب از ابتدای کار خود بنا داشت علاوه بر مرمت کالبدی بنای قاجاری کنیسای عذرایعقوب، تاریخ شفاهی محله یعنی خاطرات افرادی را که در این محله زيسته بودند را به صورت تصویری ضبط کند تا هم این تاریخ محفوظ بماند و هم از روند کار فیلمی تقریبا یک ساعته تهیه شود.
نکته مهم در صحبت‌های خانم سلیمانی حضور سازمان بانوان صیونیت در ضلع جنوبی مجموعه بود. این سازمان در دهه‌های ۱۳۳۰ و ۱۳۴۰ خورشیدی در اوج فعالیت خود بوده و زنان یهودی و مسلمان محله مشترکا از خدمات و جلسات آن استفاده می‌کرده‌اند.
 

روزنوشت راه‌اندازی و مرمت کنیساهای اودلاجان (۷)
آکادمی علوم اطریش،مرکز مطالعات ایران از مرجان یشایایی برای ایراد سخنرانی با عنوان "مرمت کنیساها و حفظ محلات تاریخی یهودیان ایرانی" در کارگروه "تاریخ، اجتماع و یادمان‌های یهودیان ایرانی" که در تاریخ ۱۶ و ۱۷ ژوئن ۲۰۲۵ در محل آکادمی برگزار می‌شود، دعوت کرده است.
در دعوتنامه آمده: " ایشان از افراد اصلی مسئول در حفظ میراث فرهنگی ایرانیان یهودی و از همکاران مهم در گروه تحقیقاتی در آکادمی ماست."
پ.ن، ظاهرا مرکز علوم اطریش روزنوشت‌های مرمت کنیساهای اودلاجان را در صفحه فیس‌بوک من دنبال کرده و براساس آن و برخی شناسایی‌های دیگر برای م.یشایایی دعوتنامه را ارسال کرده‌اند.
خوشحالم که فرصتی ایجاد شده تا بتوانیم درباره فرهنگ یهودیان ایرانی در مراکز معتبر بین‌المللی سخنرانی کنیم. اینکه سفارت اطریش ویزا را صادر کند یا نه در درجه بعدی اهمیت است. ارسال دعوتنامه نشان می‌دهد ما راه را درست رفته‌ایم. کلیه هزینه‌های سفر برعهده آکادمی است.

روزنوشت مرمت و راه‌اندازی کنیساهای اودلاجان(۹)
عاقبت کار آغاز شد
بعد از حدود ۲ ماه مشورت با خبره‌ترین اساتید مرمت و احیای بناهای تاریخی، به این نتیجه رسیدیم که باید کار مرمت از نقشه‌برداری توپوگرافی بنا آغاز شود. بیش از ۱۳ دهه از ساخت کنیسای عذرایعقوب می‌گذرد. برخی دیوارها نم کشیده و برخی به واسطه فرونشست زمین ترک برداشته و باید مرمت شوند. اما همه کارشناسانی که تا امروز به طور افتخاری با ما همکاری کرده‌اند، اتفاق نظر داشتند که برای مرمت اصولی دیوارها و پنجره‌ها و برآورد درست هزینه‌ها ابتدا باید از بنا نقشه‌برداری شود. به همین دلیل هیئت امنا با یک تیم نقشه‌برداری قرار داد بست تا برخی علامت‌ سوال‌ها درباره بنا از جمله تخلیه آب انبار وسیع آنرا بتوان پاسخ گفت. نقشه‌برداری انجام شد و حالا منتظر نظر کارشناسان هستیم تا بگویند از کجا باید شروع کنیم.
هزینه نقشه‌برداری حدود ۲۶میلیون تومان از کمک‌های مردمی شما عزیزان پرداخت شد.

روزنوشت راه‌اندازی و مرمت کنیساهای اودلاجان، شماره (۱۰)
اساتید مرمت ایران به کمک آمده‌اند
‏سه‌شنبه ۳۰ بهمن ۱۴۰۳، در ادامه جلسات کارشناسی، جلسه‌ای در دفتر آقای مهندس تقی‌زاده، استاد مرمت بناهای تاریخی، رئیس طرح مرمت بازار بزرگ تبریز و برنده جایزه بین‌المللی معماری آقاخان در عمارت مسعودیه برگزار شد. در این جلسه،استاد تقی‌زاده نکاتی فنی درباره مرمت را متذکر شدند و درباره اهمیت پیوند بناهای تاریخی و مردم محله و لزوم همبستگی مردم و بافت تاریخی صحبت کردند.
همکاری افتخاری اساتید برجسته‌ای مانند آقایان اکبر تقی‌زاده و بهروز مرباغی و سرکار خانم مهرتاش افتخاری برای هیئت امنای کنیساهای اودلاجان غنیمتی است.

روزنوشت راه‌اندازی و مرمت کنیساهای اودلاجان شماره (۱۱)
چهره زیبای کنیسای قاجاری عذرایعقوب بالاخره نمایان شد
یکشنبه ۵ اسفند ۱۴۰۳ بالاخره بعد از ۵ جلسه نظافت، کنیسای قاجاری عذرایعقوب در دل محله اودلاجان به طور کامل پاکسازی شد. صدها کیلو مواد غذایی فاسد شده و نزدیک به سه تن پسماند و وسایل الکترونیک بلااستفاده از گوشه و کنار این مجموعه بزرگ بیرون آورده و برای امحا منتقل شد. نوبت پنجم نظافت با کمک سه نیروی خدماتی از ۱۰ صبح آغاز و تا ساعت ۱۹ به درازا کشید. مرحله بعدی شستشوی اطاق‌ها به ویژه اطاق موسوم به مصاپزی (تصویر بالا) و سپس گندزدایی و سم‌پاشی است که پیش‌بینی هیئت امنا این است که این کار تا پایان اسفندماه تمام خواهد شد.

روزنوشت راه‌اندازی و مرمت کنیساهای اودلاجان، شماره(۱۲)
قرارداد مرمت کنیسای عذرایعقوب بسته شد
پنجشنبه ۲۸ فروردین ۱۴۰۴ بعد از ۶ ماه جلسات متعدد با کارشناسان، قرارداد مرمت کنیسای تاریخی عذرایعقوب بین انجمن‌ کلیمیان تهران و مهندس بهروز مرباغی، معمار و مدرس دانشگاه، بسته شد. براساس این قرارداد که مراحل فنی و اجرایی کار با جزئیات در آن ذکر شده، مرمت از جبهه جنوبی آغاز می‌شود.ابتدا،آب انبار بخش جنوبی به طور کامل تخلیه و جداره‌های سیمانی آب انبار و محل مصاپزی مجموعه برداشته می‌شود تا شالوده بنا نمایان شود. بقیه مراحل شامل مرمت دیوارهای ترک‌برداشته و سبک کردن سقف به تشخیص مهندس مرباغی انجام خواهد شد.
تصمیم هیئت امنا از آغاز این بود:
اول، بنا با حداکثر دقت و بالاترین استاندارد کارشناسی مرمت شود .
دوم، منبع مالی مرمت بنا کمک‌های مردمی باشد.
ضمن تشکر فراوان از خانواده‌ محترم افشانی، صیونیت، صبی و آقایان فریدون نصیری، دکتر سیامک مره‌صدق که با کمک‌های مالی خود کمک کردند فاز اول این طرح عملیاتی شود، امیدواریم همکیشان عزیز در هر نقطه جهان یاری‌رسان این طرح مهم باشند.
ما جز شما منبع مالی دیگری نداریم.

روزنوشت راه‌اندازی و مرمت کنیساهای اودلاجان، شماره (۱۳)
آب انبارهای مدفون کنیسای قاجاری عذرایعقوب از دل خاک بیرون می‌آیند
سه‌شنبه ۹ اردیبهشت ۱۴۰۴، بعد از بیش از هفت ماه تلاش و مشاوره با اساتید مرمت بناهای تاریخی و گمانه‌زنی، با شروع عملیات مرمت چهره آب انبارهای وسیع و زیبای جبهه جنوبی کنیسای عذرایعقوب نمایان می‌شود. آب انبارهایی که بعد از لوله‌کشی آب در اواخر دهه ۱۳۲۰ به حکم دولت پر شدند تا تهران نشان سنتی آب‌رسانی شهری را به فراموشی بسپارد.
امروز اما آب انبارهای کنیسای عذرایعقوب با هدفی کاملا متفاوت از زیر خاک بیرون می‌آیند؛ اول، پیدا کردن و از بین بردن منشا نم بنا که تهدیدی برای بقا و سلامت آن است و دوم، استفاده از فضای وسیعی که این آب‌انبارها با کاربری فرهنگی در آینده می‌تواند در اختیار اداره‌کنندگان بگذارد.
سازندگان این بنا که نامشان جاوید باد، بیش از ۱۳۰ سال قبل در ساخت آن سنگ تمام گذاشته‌اند. کمترین وظیفه ما حفاظت از این میراث گرانبها و گوهر یگانه است.

جمعه ۱۲ اردیبهشت
تفیلای مینخا و عرویت و مراسم شب شبات
کنیسای عزرا یعقوب. در صورت تمایل، ساعت ۵/۳۰ -۶ عصر، با هم از در بیمارستان دکتر سپیر به سمت کنیسا حرکت می‌کنیم
شروع مینخا ۱۸ و پانزده دقیقه

منتطرتان هستیم

روزنوشت راه‌اندازی و مرمت کنیساهای اودلاجان(شماره ۱۴)
اطاق‌های مخفی از دل زیرزمین‌های مدفون در خاک کشف شدند
یکشنبه ۲۱ اردیبهشت ۱۴۰۴، با نظر مهندس بهروز مرباغی، کارشناس و رئیس طرح مرمت کنیسای عذرایعقوب، کف اطاق‌های موسوم به مصاپزی شکافته و اطاق‌های مخفی در پشت زیرزمین‌هایی که قبلا از دل خاک بیرون آمده بودند، کشف شدند. نوع کاربری این اطاق‌ها باید توسط کارشناسان میراث و باستان‌شناسی و همینطور کلیمیان مطلع شناسایی شوند. تصور ما در ابتدا مرمتی عادی برای احیای دوباره این مجموعه زیبا بود، اما پیشرفت کار نشان داد، این بنا رازهای جذابی درون خود دارد که بخشی از تاریخ یهودیان تهران است. به این ترتیب کنیسا از شکل یک بنای آیینی خارج شده و در حال تبدیل به یک نماد مهم تاریخی و ملی است. هیئت امنا و سایر عزیزانی که همراه ما در این اقدام تاریخی و مهم هستند، امید دارند بتوانند هویت این بنای تاریخی را به آن بازگردانند.

روزنوشت راه‌اندازی و مرمت کنیساهای اودلاجان. شماره (۱۵)
وسعت و پیچیدگی پیشبینی‌نشده زیرزمین‌های کنیسای عذرایعقوب
هر روز که از عملیات مرمت کنیسای قاجاری عذرایعقوب می‌گذرد، عجایب و رازهای بیشتری پیش روی ما قرار می‌گیرد. با خروج تدریجی خاک از زیرزمین‌های پنهان، مشخص شده بنا از آنچه در ابتدا تصور می‌کردیم، فاخرتر و گسترده‌تر و درنتیجه مرمت آن نیز پیچیده‌تر است.
ساختار بدیع زیرزمین‌هایی که کاربری آنها هنوز مشخص نشده و ترکیب زیبای معماری مجموعه نشان از بنايي می‌دهد که به گفته کارشناسان متعددی که از آن دیدن کرده‌اند، در مجموعه بناهای قاجاری جنوب تهران شاید یگانه و کم‌نظیر باشد.
چالش فعلی تیم مرمت خارج کردن حجم عظیم خاکی است که حدود هفت دهه قبل برای پر کردن زیرزمین‌ها استفاده شده و سپس درست کردن ترک‌‌های ۴۵ درجه بر بدنه دیوارهای جنوبی که نشانه خطرناکی از نشست دیوارها به دلیل عمر بالای بناست. به سامان رساندن مرمت بنا به عهده تیم مرمت کارآمدی متشکل از اساتید دانشگاه و وکارشناسانی است که با بستن قرارداد با انجمن کلیمیان تهران هدایت مرمت را از حدود یک ماه قبل به عهده گرفته.
ما اطمینان داریم مجموعه عذرایعقوب گوهر درخشان و سند زیست کلیمیان تهران در قلب پایتخت کشور عزیزمان ایران خواهد شد. همانگونه که تا امروز بوده، همیاری شما عزیزان و همراهی انجمن کلیمیان تهران می‌تواند این طرح بی‌‌بدیل را به پیش ببرد. تا امروز برای تخلیه خاک زیرزمین‌های جنوبی حیاط کنیسا دویست ملیون تومان از کمک‌های شما دغدغه‌‌مندان میراث کلیمیان تهران پرداخت شده است.

روزنوشت راه‌اندازی و مرمت کنیساهای اودلاجان شماره(۱۶)
استحکام‌سازی پی‌های دیوارهای جنوبی، زیرزمینی به عمق ۶ متر!
دوشنبه ۵خرداد ۱۴۰۴. از دیروز استحکام‌سازی دیوارهای جنوبی که ترک‌هایش از ابتدا باعث نگرانی شده بود آغاز شد، در همین ابتدا شکل دالان‌هایی که در زیر کف اطاق مصاپزی از زیر خاک بیرون آمده، نوید بنايي بسیار زیباتر از آنچه تصور می‌رفت را می‌دهد. از سوی دیگر زیرزمین بسیار عمیق‌تر از تصور اولیه است. وسیع به عمق ۶ متر و پر از خاک! همین امر هزینه کار را بسیار افزایش داده. حدودا ۱۵۰بار نیسان خاک باید از کنیسا بیرون برود و بیش از ۷۰درصد نیروی کار مشغول تخلیه خاک از زیرزمین و دالان‌ها شده.تصمیم هيئت امنا مرمت کامل و بی عیب و نقص بنای قاجاری است و در این راه یکی از بهترین تیم‌های کارشناسی به کمک آمده‌اند.
هفته آینده ثبت تاریخ شفاهی و بررسی اسناد مربوط به یهودیان اودلاجان پی گرفته می‌شود
روحت شاد صنوبر خانم (همسر عذرایعقوب)که بنايي کم‌نظیر ساختی
مرجان یشایایی

روزنوشت راه‌اندازی و مرمت کنیساهای اودلاجان، شماره(۱۷)
آغاز برداشتن جداره‌های سیمانی و گچی و رسیدن به شالوده اصلی
به یاری خدا و با استمرار کمک‌های مردمی عزیزانی که قدر میراث تاریخی خود را می‌دانند، عملیات جداره‌برداری در کنیسای عذرایعقوب از یکشنبه ۱۰ خرداد ۱۴۰۴ آغاز شد. هدف از اجرای این بخش، بررسی بهتر اشکالات و ترک‌های روی دیوارها و حذف الحاقاتی است که بنا را از اصالت اولیه خود دور کرده. تیم کارشناسی تصمیم دارد، این مجموعه زیبای آجری را تا حد امکان به اصالت خود باز گرداند. در ادامه دیواره‌های سیمانی خارجی که از عوامل نم کشیدن بنا هستند، هم برداشته می‌شوند.
زیرزمین وسیع با ارتفاع ۶ متر که تا حالا تخلیه آن بخش عمده هزینه و وقت را به خود اختصاص داده، معمایی است که هنوز حل نشده. کارشناسان عقیده دارند به دلیل وسعت و ارتفاع این بخش نمی‌تواند آب‌انبار باشد،اما عملکرد آن هنوز مشخص نشده. دالان‌های پای دیوارهای جنوبی بنا با ارتفاع حدود ۱۴۰ سانت که از زیر خاک بیرون آمده‌اند، هنوز از اسرار حل‌نشده کنیسا هستند.
ما در آغاز مرمت و کشف اسرار این بنای عجیب تاریخی هستیم.

روزنوشت راه‌اندازی و مرمت کنیساهای تاریخی اودلاجان شماره (۱۸)
نماینده ایران به صورت آنلاین در کارگروه یهودیان ایرانی مرکز ایران‌شناسی آکادمی علوم وین شرکت می‌کند
در روزنوشت شماره ۷ راه‌اندازی و مرمت کنیساهای اودلاجان ذکر شد که مرکز ایرانشناسی آکادمی علوم دانشگاه وین به دنبال پیگیری روزنوشت‌ها، از مرجان یشایایی دعوت کرده تا در کارگروه مربوط به یهودیان ایران درباره بناهای تاریخی یهودیان ایران و به خصوص مرمت کتیسای تاریخی عزرایعقوب در محله اودلاجان در محل آکادمی در روز ۲۶ خرداد ۱۴۰۴ سخنرانی کند.کلیه مخارج برعهده آکادمی بود. با وجود صدور ویزا و تهیه بلیط، به دلیل وضعیت جنگی و بسته شدن فرودگاه‌ها امکان حضور سخنران در محل ممکن نشد و بعد از مشورت‌هایی تصميم گرفته شد تا سخنران به صورت آنلاین در جلسه شرکت کند.
زمان دوشنبه ۲۶ خرداد . ساعت ۱۷/۳۰ به وقت تهران است.

روزنوشت راه‌اندازی و مرمت کنیساهای تاریخی اودلاجان شماره (19)
کار مرمت کنیسای عزرایعقوب هرگز متوقف نشد
کشور ما 12 روز بحرانی و پراسترس را از 23خرداد 1404 تا آتش­‌بس بین ایران و اسرائیل تجربه کرد. طبیعی است ما یهودیان ایرانی نیز از حملات اسرائیل درامان نبودیم و طعم تلخ جنگ را دوباره بعد از نزدیک به 40 سال که از پایان دفاع مقدس می­‌گذرد، دوباره تجربه کردیم.
این حملات علاوه بر درد و رنج و خساراتی که بر مردم کشورمان وارد کرد، برنامه­‌ریزی­‌های تیم مرمت کنیسای عزرایعقوب را به طور کامل در هم ریخت. ما برنامه­‌ریزی کرده بودیم با برگزاری کنسرت گروه آنسامبل دلساز در شنبه 24خرداد علاوه بر آشنا کردن افراد علاقمند با کار عظیمی که در کنیسای عزرایعقوب در جریان است، کمک­هایی برای سرعت بخشیدن به روند کار جمع­‌آوری کنیم و اقدامات دیگری که هیچ کدام محقق نشدند. گذشته از آن، ادارات دولتی در تمام این مدت عملا در حالت نیمه‌تعطیل بودند. همه اینها ما را در وضعیت مالی دشوار قرار داده. با این وجود کار مرمت در هیچ روزی در کنیسا متوقف نمانده و ادامه داشته. امروز از انجمن کلیمیان تهران و سایر افراد جامعه که دل در گرو میراث تاریخی خود دارند، می­خواهیم در این اقدام تاریخی ما را همراهی کنند. در ابتدا هیچکس تصوری از بنای زیبا و چندلایه‌ای که پیش رویمان قرار دارد نداشت و تصور می‌کردیم با کمی مرمت کار تمام است، اما هر روز شگفتی­‌های بیشتری در این بنا کشف می­‌شوند که حتی اساتید را متعجب کرده است.

روزنوشت راه‌اندازی و مرمت کنیساهای تاریخی اودلاجان شماره(۲۰)
گزارش امروز ارائه صورت وضعیت مخارج مرمت کنیسای عزرایعقوب تا ۱۰تیر۱۴۰۴ است. تقریبا ۷ ماه از باز کردن در کنیسای عزرایعقوب می‌گذرد و در این مدت کارهای بزرگی صورت گرفته. علاوه بر اسکان ساکنان قبلی کنیسا بیش از ۳ خاور زباله و نخاله از آنجا بیرون آورده شده. مرمت با نظر کارشناسان از خالی کردن زیرزمین‌ها آغاز شد. هرگز تصور نمی‌کردیم آب انبار سالم و زیبایی به عمق ۶متر و مساحت۵۰مترمربع پیدا کنیم. زیرزمین‌های دیگر هم خالی شده‌اند. تا امروز ۵۵۰میلیون تومان به پیمانکار مرمت، آقای مهندس مرباغی،پرداخت شده. این مبلغ را تنها مردم تامین کرده‌اند. قبلا نیز حدود ۸۰میلیون برای بستری شدن یکی از ساکنان و نظافت بنا هزینه شده بود که ۳۵میلیون آنرا انجمن کلیمیان پرداخت. چالش بعدی ما که به امید خدا و با کمک شما مردم باید پشت سر بگذاریم خارج کردن نزدیک به ده‌ها خاور خاک از حیاط کنیسا با هزینه تقریبی ۳۰۰میلیون تومان است. خوشبختانه بنا از آنچه تصور می‌کردیم سالم‌تر است.
 

روزنوشت راه‌اندازی و مرمت کنیساهای تاریخی اودلاجان شماره (۲۱)
تخلیه صدها تن خاک از بناهاي مدفون کنیسای عزرایعقوب
تخلیه صدها تن خاک از حیاط کنیسا که پیش از این از دل قسمت‌های مدفون آن بیرون کشیده شده بود از اول مرداد آغاز شد. در این مرحله، بزرگ‌ترین آب‌انبار اودلاجان که آب ۶ماه محل را می‌توانسته ذخیره کند کشف شد.به عمق ۶متر و وسعت ۵۰ مترمربع.کاربری این بخش بسیار زیبا احتمالا موزه خواهد بود.
عقیده برخی کارشناسان این است که با آمدن لوله‌کشی آب تهران در دهه ۱۳۳۰ شهروندان ملزم بوده‌اند فضای آب‌انبار را با خاک پر کنند. نظریه پر کردن آب‌انبار از خاک برای استحکام بنا از سوی کارشناسان رد شده.
با خروج خاک از زیرزمین دوم بقایای میقوه(حوض غسل یهودیان) هم در عمق ۶متری پیدا شده.

روزنوشت راه‌اندازی و مرمت کنیساهای تاریخی اودلاجان، شماره(۲۲)
صدها تن خاک از حیاط کنیسا و مجموعه فرهنگی عزرایعقوب خارج شد
ماه سوزان مرداد با خبر خوبی به پایان رسید. پیرو خبر قبلی مبنی بر آغاز عملیات خروج خاک از محوطه کنیسا،پس از نزدیک به یک ماه کار بی‌وقفه، صدها تن خاکی که از دل بزرگترین آب انبار اودلاجان و میقوه کنیسا خارج شده بود با صرف ۳۰۰میلیون تومان از حیاط تخلیه شد.با توجه به تنگی معابر محل تخلیه خاک‌ها با دشواری و زمان و هزینه بیشتر انجام گرفت اما خوشحالیم یک مرحله مهم از مرمت را پشت سر گذاشتیم و به داشتن بنای تاریخی مهم و استاندارد و درخور یهودیان ایرانی نزدیک‌تر شده‌ایم.بلافاصله با یاری و اعتماد تیم مرمت به ریاست مهندس مرباغی سندپلاست(تمیزکردن آجرهای بدنه) زیرزمین و آب انبار آغاز شده.با هر قدم برای مرمت شگفتی‌های بیشتری از کیفیت زندگی جامعه یهودی تهران در محله اودلاجان خود را نشان می‌دهند که هر یک نیازمند بررسی دقیق اسناد تاریخی و ضبط تاریخ شفاهی است .
تمام مراحل با هزینه جامعه یهودی در ایران و خارج از کشور ممکن شده و امروز بار دیگر برای ادامه کار نیازمند منابع مالی جدید هستیم.

بزرگ‌ترين آب انبار اودلاجان چگونه كشف شد؟
مي‌گويند داريوش اول، پادشاه هخامنشي حدود ۲۵۰۰ سال پيش دعا كرده: «اهورامزدا اين كشور را از دشمن، از خشكسالي و از دروغ پاس دارد.» اين يعني بيم خشكسالي و دغدغه آب از زماني كه تاريخ ما مدون شده، در اين سرزمين همواره مايه نگراني ما ايراني‌ها بوده. در طول تاريخ اين سرزمين خشك، ما با انواع تمهيدات كوشيده‌ايم آب به دست بياوريم تا تشنه و گرسنه نمانيم. روزگاري با قنات و آب انبار و امروز با لوله‌كشي و سد.
آب هم وحدت‌بخش و مهربان و عامل دوستي بوده، هم دليل دشمني و تفرقه و حتي جنگ و آدمكشي. گوشه و كنار تاريخ ما پر است از داستان‌ها بر سر آب. 
در تهران مانند ساير شهرهاي ايران تا دهه ۱۳۲۰ كه آب پاكيزه در لوله‌ها روان شود، آب انبار محل اصلي ذخيره و دسترسي به آب بوده. آنقدر مهم كه بسياري از روابط اجتماعي براساس نقش افراد در مديريت آب انبار تعريف مي‌شده.
مدت‌ها درباره بزرگ‌ترين آب انبار اودلاجان كه گم شده بود، شنيده بوديم. مي‌گفتند آب انبار بزرگي در جايي از اودلاجان بوده كه گم شده تا اينكه هفته قبل به همت تيم مرمت و رييس آن، بهروز مرباغي، بزرگ‌ترين آب انبار اودلاجان كشف شد.
داستان جذاب اين آب انبار سخت شنيدني است. بر اساس اسناد تاريخي در سال ۱۲۷۳ شمسي، زمان سلطنت ناصرالدين شاه قاجار، تاجر يهودي ثروتمندي به نام عزرايعقوب در اودلاجان زندگي مي‌كرده. عزرايعقوب از اولين تجار ايراني بوده كه از انگلستان پارچه‌هاي فاستوني را به ايران وارد كرد. همين تجارت و مال و منال قاتل جانش مي‌شود و روزي متعصبان و حسودان در كوچه‌هاي اودلاجان قصد جانش را مي‌كنند. عزرايعقوب زخمي به خانه مي‌آيد و در بستر مرگ به همسرش وصيت مي‌كند بزرگ‌ترين آب انبار اودلاجان را بسازد تا همه مردم آب داشته باشند. عزرايعقوب كه از دنيا مي‌رود، صنوبر خانم كمر همت مي‌بندد تا به وصيت همسر عمل كند. خانه بزرگشان را كنيسه و محل عبادت مي‌كند و مديريت ساخت بزرگ‌ترين آب انبار محله اودلاجان را بر عهده مي‌گيرد. سازه غول‌آسايي كه آب شش ماه را مي‌توانسته ذخيره كند. يكي از قديمي‌ترين گزارش‌هايي كه به كنيسه عزرا يعقوب اشاره كرده؛ سفرنامه اوژن اوب سفير فرانسه در ايران در سال‌هاي1907-1906 ميلادي است. اوژن اوب كه دوران مشروطه در ايران حضور داشته درباره كنيسه‌هاي تهران اينچنين نوشته: «تهران كه يكي از آن شهرهايي است كه جامعه يهود جمعيت به نسبت بيشتري دارد، از بيست كنيسه، مهم‌ترين آنها كنيسه «مرحون عزرا» است كه در اتاق‌هاي يك خانه به سبك ايراني استقرار يافته و تنها مجلس قرائت تلمود و تورا در آن داير است» (اوب1362، 309) . به احتمال زياد منظور وي از كنيساي مرحون عزرا همان كنيساي عزرايعقوب است كه در اين يادداشت‌ها به اين آب انبار هم اشاره شده.
 از اواخر دهه ۱۳۲۰ شمسي اين آب انبار گم مي‌شود و كسي نمي‌دانسته كجاست، تا اينكه حدود هفت ماه قبل تيم مرمت وارد كنيسه مي‌شوند و بي‌آنكه نقشه‌اي از بنا و مجموعه اصلي داشته باشند، كار مرمت را از تخريب ديوار سيماني پايين سكوي جنوبي آغاز مي‌كنند. بعد از برداشتن جداره‌هاي سيماني و ديوار آجري دهنه‌هاي زيرزمين‌ها خود را نشان مي‌دهند. زيرزمين‌هايي كه يك انسان به زحمت مي‌توانست به آنها داخل شود. كارشناسان تصميم گرفتند خاك را تخليه و عمق و وسعت زيرزمين‌‌ها را پيدا كنند. اين كار بيش از دو ماه به درازا كشيد و در آخر خاك يكي از زيرزمين‌ها تخليه شد، به عمق شش و نيم متر و مساحت حدود پنجاه مترمربع. با خروج صدها تن خاك از درون زيرزمين معلوم شد اين فضا آنقدر بزرگ است كه ابتدا كارشناسان را به شك انداخت كه آيا واقعا چنين حجم عظيم آب را مي‌شود در فضايي بسته محصور كرد؟
بررسي‌هاي بعدي نشان دادند اين همان بزرگ‌ترين آب ‌انبار گمشده اودلاجان است كه هنوز استوار و زيبا بر تاريخ پرافت و خيز پايتخت گواهي مي‌دهد. همان آب‌ انباري كه به وصيت عزرايعقوب و همت همسرش ساخته شد. همانجايي كه چندين دهه آب را به مردم تشنه اودلاجان از هر مذهب و قوميتي رساند و گواه نقش آب در دوستي و صلح و عدالت بود.
مرداد ۱۴۰۴
1- حدس قريب به يقين آن است كه با آمدن آب لوله‌كشي تهران، مسوولان وقت حكم كرده‌اند كه هر كه آب مي‌خواهد بايد آب انبار خانه‌اش را پر كند.
2- يكي از مهم‌ترين منابعي كه درباره اين كنيسه و باني آن عزرايعقوب اطلاعاتي را دربردارد، كتاب تاريخ يهود ايران نوشته حبيب لوي است. عزرايعقوب، پدربزرگ مادري دكتر حبيب لوي بوده، به همين جهت اطلاعاتي كه درباره اين شخص و كنيسه عزرا يعقوب نوشته، دست اول و قابل استناد و از مهم‌ترين منابع در اين زمينه به شمار مي‌روند. در دو سفرنامه در دوران قاجار نيز به كنيسه عزرايعقوب اشاره شده است.

روزنوشت راه‌اندازی و مرمت کنیساهای تاریخی اودلاجان شماره(۲۳) - دنیا از ایرانیان یهودی خبر ندارد مرمت کنیسای عزرایعقوب با سرعت کمتر ادامه دارد.مشکل مالی گاه حرکت ما را کند کرده اما امید داریم با پیدا کردن منابع مالی جدید کار را سرعت بخشیم.

در مراجعه به سایت https://diarna.org و سایت‌های معتبر دیگر درباره بناهای تاریخی یهودیان در خاورمیانه و آفریقای شمالی متوجه می‌شوید از ۲۸۱۱مکان تاریخی که به ادعای این سایت در این منطقه شناسایی شده‌اند متاسفانه تنها یک بنای ایرانی به طور مشخص وجود دارد:آرامگاه استر و مردخای!این یعنی دنیا از ایرانیان یهودی خبر ندارد و این کم‌کاری ماست که به فکر کار فرهنگی و رسانه‌ای نبوده‌ایم و ده‌ها تحقیق و پایان‌نامه ارزشمند در دانشگاه‌ها و کتابخانه‌های ایران حبس شده‌ و ارائه نشده‌اند.

مرجان یشایایی

روزنوشت مرمت مجموعه تاریخی عزرایعقوب شماره(۲۴) - خبر خوب: تخصیص اعتبار به طرح مرمت مجموعه عزرایعقوب با تلاش‌های مجدانه آقای دکتر همایون سامیح، نماینده ایرانیان کلیمی در مجلس شورای اسلامی، و پیگیری‌های هیئت امنا و با توجه به اهمیت تاریخی مجموعه عزرایعقوب مبلغ ۸۰۰ملیون تومان از طرف وزارت میراث فرهنگی و گردشگری به پیمانکار وزارتخانه، آقای مهندس امید خدمه، داده شد تا صرف مرمت اساسی برای رفع ایراداتی شود که بقای سازه‌های بخش جنوبی شامل مصاپزی و سالن گردهمایی مجموعه را تهدید می‌کند.

به این ترتیب،در حال حاضر دوتیم در مجموعه همزمان مشغول مرمت هستند:تیم مهندس مرباغی با کمک‌های مردمی برای احیای آب‌انبار و بندکشی دیوارهای آجری و تیم کارشناسی میراث فرهنگی که عمده نقش آنها استحکام‌بخشی و رفع ایرادات اساسی است. با بودجه اختصاص داده شده امیدواریم در زمانی کوتاه‌تر مجموعه آماده پذیرش بازدیدکنندگان شود.

روزنوشت مرمت مجموعه تاریخی عزرایعقوب شماره(۲۵) - به برخی اهداف رسیده‌ایم، اما مرمت ادامه دارد در روزنوشت آخر خبر از اختصاص بودجه ۸۰۰میلیون تومانی وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی به طرح مرمت مجموعه عزرایعقوب دادیم. این بودجه تحت نظارت مهندس امید خدمه مدیر پیمان طرف قرارداد وزارت میراث با زيباسازي سردر، مرمت برخی دیوارها و قوس‌ها و گچکاری اطاق جنوبی موسوم به اطاق آبی و درست کردن بالکن این اطاق و خارج کردن نخاله‌ها امروز به پایان رسید.

همزمان مرمت دیگر جاها با نظارت بهروز مرباغی مدیر پیمان طرف قرارداد با انجمن کلیمیان تهران با کمک‌های مردمی ادامه یافت و اکنون بزرگ‌ترین آب انبار اودلاجان واقع در مجموعه با خارج ساختن صدها تن خاک و نصب راه‌پله مناسب و همچنین میقوه آماده بازدید است. امید ما این است که با تداوم کمک‌های مردمی بتوانیم در کوتاه‌ترین زمان لوله‌کشی و سیم کشی بخش جنوبی مجموعه را به انجام برسانیم و وارد فاز مرمت پنجره‌ها شویم.

برخی عکس‌های قبل و بعد از مرمت اطاق جنوبی را ملاحظه می‌فرمایید

روزنوشت مرمت مجموعه تاریخی عزرایعقوب. شماره(۲۶) - در مجموعه تاریخی عزرایعقوب بر روی کارشناسان مرمت و اساتید دانشگاه­‌ها و دانشجویان گشوده شد. همراه با پیشرفت تدریجی و کامل شدن عملیات مرمت و پدیدار شدن بخش‌های مجموعه عزرایعقوب، اساتید مرمت برای بازدید و مشورت و دانشجویان و اساتید دانشگاه­‌ها برای بررسی بیشتر جنبه­‌های تاریخی و فنی مرمت به مجموعه می­‌آیند و ما هر هفته میزبان گروه­‌های دانشجویی هستیم که با اشتیاق به تاریخ بنا گوش می­‌سپارند و با دقت و کنجکاوی با بازدید از گوشه و کنارهای مرمت­‌شده یا در شرف مرمت، از هر نکته­‌ای یادداشت تهیه می­‌کنند و از هر موضوعی عکس می­‌گیرند.

از حدود دو هفته قبل، علاوه بر اساتیدی مانند آقایان مهندس اکبر تقی­‌زاده (رئیس طرح مرمت بازار بزرگ تبریز)،مهندس عادل فرهنگی(استاد دانشگاه) و خانم مهندس آتوسا مهرتاش(استاد مرمت) که برای بازدید میهمان ما بودند، تیم­‌هایی از دانشگاه­‌های شریعتی و تهران نیز به مجموعه آمدند.هیئت امناء کنیساهای تاریخی اودلاجان افتخار دارد میزبان این عزیزان باشد و برای انتقال هر چه بهتر اطلاعات واقعی از بذل هیچ همکاری روگردان نیست.

روزنوشت مرمت مجموعه تاریخی عزرایعقوب در محله اودلاجان، شماره (۲۷) - مصاپزی(اطاق حبیب لوی) آماده نصب پنجره می‌شود یک سال قبل هیئت امنا مرمت و راه‌اندازی مجموعه تاریخی و کنیسای عزرایعقوب را آغاز کرد.بعد از تخلیه صدها تن خاک از آب انبار و میقوه و استحکام‌بخشی مصاپزی و مرمت اطاق آبی(اطاق هارون یشایایی)،با برداشتن پنجره‌های فلزی، مصاپزی که نام حبیب لوی(اولین تاریخ‌نویس تاریخ مدرن ایران و نوه مرحوم عزرایعقوب و صنوبرحق‌نظر) را بر خودگرفته،آماده نصب پنجره‌ها و مرمت پنجره‌های اطاق آبی می‌شود. پنجره‌ها از بهترین چوب و با طراحی اصیل پنجدری آماده اجرا هستند.بندکشی بخشی از قوس‌های سکوی جنوبی و آب‌انبار هم رو به اتمام است ومجموعه هر روز زیباتر می‌شود.

درضمن ثبت تاریخ شفاهی مجموعه نیز با همراهی افرادی که خاطراتی از زمان باز بودن آن دارند به کمک آقای پیمان کاشانی درجریان است.طبق نظر مهندس بهروز مرباغی و دیگر کارشناسان مرمت،خوشبختانه سقف آب‌انبار و میقوه و مصاپزی کاملا محکم و ایمن است.

از خانواده محترم لوی که مرمت و ساخت پنجره‌ها با هزینه ۵۰۰میلیون تومان را عهده‌دار شدند متشکریم.

مرجان یشایایی،عضو هیئت امنا

روزنوشت مرمت مجموعه تاریخی عزرایعقوب شماره (۲۸) - یک گام دیگر و کشفی دیگر با وجود سرمای هوا آجرچینی کف سالن‌های آبی(هارون یشایایی) و مصاپزی(حبیب لوی) از پنجشنبه ۱۱دی آغازشد. این آجرها هماهنگ با فضای قاجاری مجموعه به کارخانه‌ای در کاشان سفارش داده شده‌اند تا بنا هرچه فاخرتر و زیباتر پذیرای گردشگران و مراجعان باشد. پنجره‌های چوبی این فضاها در حال مرمت و ساخت هستند.

همانطور که قبلا گفتیم،رطوبت بنا که آثار خود را بر دیوارها به جا گذاشته از ابتدا از دغدغه‌های مرمتگران مجموعه بوده تا اینکه جمعه در جریان برداشتن کف اطاق آبی، کانالهای موسوم به گربه‌رو که از اجزای معماری قاجار برای تخلیه رطوبت بنا بوده‌اند توسط مهندس بهروز مرباغی رئیس طرح مرمت شناسایی و برای ایفای نقش مهم‌شان در تخلیه رطوبت و استحکام بناها گشوده شدند. بندکشی دیواره‌های جنوبی نیز ادامه دارد.

مرجان یشایایی، عضو هیئت امنا کنیساهای تاریخی اودلاجان

روزنوشت مرمت مجموعه تاریخی عزرایعقوب.شماره(۲۹) - زیبا و زیباتر طی یک ماه گذشته،به لطف خداوند و کمک شما همکیشان علاقمند به میراث تاریخی یهودیان ایران،گام مهم دیگری در مجموعه تاریخی عزرایعقوب برداشته شد.

بعد از تعویض کامل لوله‌های آب و فاضلاب و انجام اقدامات زیربنایی،آجرچینی کف مصاپزی(کتابخانه حبیب لوی)،تالار آبی(همایش‌های هارون یشایایی) و سکوی جنوبی به پایان رسید و بالکن با نرده‌ها و نیم‌ستون‌های زیبا تعریف شد. اکنون قاب‌های طاقی زیر سکوی جنوبی به زیبایی به پایان رسیده و بعد از برخی اقدامات مرمتی،مانند تراشیدن باقیمانده سیمان از جداره‌های آجری و بندکشی و نصب پنجره‌ها و درهای چوبی با بهترین کیفیت،بی‌تردید بنایی بسیار فاخرتر و زیباتر پیش روی ماست.

امید ما بازگشایی مجموعه تا قبل از عید نوروز است.مرمت اول اردیبهشت ۱۴۰۳ آغاز شده و همه این اقدامات شامل کشف بزرگترین آب انبار اودلاجان و میقوه و مرمت اصولی بخش جنوبی در کمتر از یک سال به انجام رسیده‌اند.

روزنوشت مرمت مجموعه تاریخی عزرایعقوب.شماره(۳۰) - کار بی‌وقفه ادامه دارد / کار در حال پیشرفت مستمر از آخرین روزنوشت در اواخر بهمن۱۴۰۴،وقایع بسیاری را در کشور عزیزمان شاهد بودیم.

جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران تجارب و خاطرات تلخی را برایمان رقم زد اما کار مرمت مجموعه تاریخی عزرایعقوب به همت علاقمندان به میراث فرهنگی ما به خصوص خانواده محترم حبیب لوی(نواده عزرایعقوب) حتی یک روز متوقف نشد. بحران نیروی کارگری درنتیجه جنگ باعث شد برداشتن کف حیاط متوقف شود اما استاد بنا بسیاری از گوشه‌ها از جمله آب‌انبار و میقوه صنوبرخانم حق‌نظر را گچکاری و بندکشی کرده به طوری که کتابخانه ح.لوی بعد از نصب پنجره‌ها و سالن همایش‌های هارون یشایایی و میقوه و آب‌انبار آماده تجهیز هستند. قدم بعدی حیاط، دستشویی‌ها و سپس مرمت بخش شمالی شامل کنیسای اصلی و زیرزمین‌ها هستند. امید داریم در کمترین زمان در مجموعه را برای بازدید به روی خبرنگاران خارجی و داخلی باز کنیم.

مرجان یشایایی، عضو هیئت امنا کنیساهای تاریخی اودلاجان

روزنوشت مرمت مجموعه تاریخی عزرایعقوب.شماره(۳۱) - بعد از مرمت بخش جنوبی مجموعه عزرایعقوب به حیاط رسیده‌ایم با وجود مشکلات حاصل از جنگ ۴۰ روزه و اخراج نیروهای کار اغلب افغان از کشور،کار بدون وقفه در مجموعه عزرایعقوب ادامه دارد. بعد از اتمام مرمت کتابخانه حبیب لوی،تالار همایش‌های هارون یشایایی، میقوه صنوبرخانم حق‌نظر،موزه و سالن نمایش فیلم(آب‌انبار)،حال نوبت به کف حیاط رسیده.طبق نظر مهندس بهروز مرباغی رئیس طرح مرمت، کف موزاییکی حیاط برداشته شده و بخشی در زیر موزاییک‌ها که هنوز آجر قاجاری داشته،با همان آجرهای اصل و بخش دیگری با آجرهای شبیه اصل که به کارخانه مخصوص مصالح ساختمانی تاریخی سفارش داده‌ایم،در حال فرش شدن است.

تعدادی از آجرهای کنیسای تخریب‌شده رفیع‌نیا به رسم یادبود جنگ به مجموعه عزرایعقوب منتقل شده‌اند و در بخش جداگانه‌ای کار خواهند شد. هنوز تجهیز و طراحی داخلی فضاهای را آغاز نکرده‌ایم و این کار به بعد از پایان مرمت موکول شده.

از همه دوستان همراه به خصوص خانواده محترم لوی، نوادگان نسل چهارم عزرایعقوب سپاسگذاریم.

مرجان یشایایی، عضو هیئت امنای کنیساهای تاریخی اودلاجان

روزنوشت مرمت مجموعه تاریخی عزرایعقوب.شماره(۳۲) - کار سرعت گرفته و مجموعه تاریخی عزرایعقوب چشم باز می‌کند جنگ آرام گرفته، نیروهای کاری که به واسطه جنگ از تهران گریخته بودند حالا یک به یک سر کار خود آمده‌اند. و ما امیدوارتر از قبل کار را سرعت بخشیده‌ایم. آجرچینی کف حیاط رو به پایان است، پنجره‌های چوبی کتابخانه حبیب لوی نصب شده‌اند و در انتظار رنگ و دستگیره‌ها تا به کمال زیبا شوند. طرح این پنجره‌ها را استاد نجار از روی عکسی مربوط به اواخر دهه ۱۹۴۰ از آرشیو موسسه آلیانس پیاده کرد و دقیق مثل خودشان از نو ساخت. بخش بزرگ نخاله‌ها-حدود ۱۰ کامیون خاور-که مشکل مهم ما بود، به بیرون برده. اینها جدای از ۱۳۰ خاک خاوری بودند که سال قبل با دشواری فراوان از آب‌انبار و میقوه بیرون برده شدند.

همه اینها به کنار، وقتی با فراخوان ما نزدیک به صد نفر از همکیشان‌مان در کوچه‌های اودلاجان روان شدند و برخی از آنها که زمانی ساکن همین محله بودند، خاطراتشان را با ما درمیان گذاشتند، و سخت تشویق‌مان کردند،خستگی بیش از ۱/۵ سال تلاش از تن‌مان بیرون آمد. آنها خاطرات شیرینی از اولین بازدید عمومی از مجموعه درحال مرمت عزرایعقوب را برای‌مان رقم زدند.حالا مصمم برای برداشتن گام‌های نهایی برای راه‌اندازی بخش جنوبی مجموعه و تجهیز کتابخانه حبیب لوی هستیم. امروز آقای پرویز یشعیا(هارون یشایایی) برای سرکشی به مجموعه آمدند.عکس ایشان و مهندس مرباغی(رئیس طرح مرمت مجموعه عزرایعقوب) را دم در مجموعه مشاهده می‌کنید.

هنوز کتابخانه حبیب لوی و تالار همایش‌های هارون یشایایی تجهیز نشده و تیم مرمت وارد بخش شمالی مجموعه یعنی کنیسا که حدود ۱۴۰ سال قبل منزل شخصی عزرایعقوب بوده،نشده است.منتظر گزارش‌های بعدی باشید.

مرجان یشایایی، عضو هیئت امنای کنیساهای تاریخی اودلاجان

روزنوشت مرمت مجموعه تاریخی عزرایعقوب،شماره (۳۳) - بالاخره به طراحی داخلی نزدیک شده‌ایم مرمت بخش جنوبی مجموعه شامل آب انبار و میقوه و مصاپزی(کتابخانه حبیب لوی) و اطاق آبی (سالن همایش‌های هارون یشایایی) با دشواری‌های فراوان، با حمایت‌های یهودیان ایرانی داخل و خارج از کشور بیش از همه خانواده محترم لوی و همت هیئت امنا و پایداری مهندس بهروز مرباغی رئیس طرح مرمت، کم کم به مراحل طراحی داخلی و تجهیز فضاها نزدیک می‌شود.همینجا باید از انجمن کلیمیان تهران، وزارت میراث فرهنگی و شهرداري تهران هم تشکر کنیم.

امید داریم در آینده نزدیک بتوانیم فضاهای فرهنگی بخش جنوبی مجموعه شامل گالری‌های عکس و بخش‌های موزه‌ای و کتابخانه و کافی شاپ را به بهره‌وری برسانیم و مجموعه عزرایعقوب را با بهترین استانداردهای موجود دراختیار مشتاقان قرار دهیم. هنوز نیازمند کمک و حمایت شما عزیزان هستیم.