|
|
|
|
|
|
استفاده از مطالب اين سايت با ذكر منبع بلامانع است.
|
|
|
|
|
|
|
| ||||||||||
|
|
هارون یشییی
از عمده ترین ویژگی زندگی یهودیان ایران نزدیكی با تمدن فرهنگ ایرانی است كه بعد از ظهور اسلام این ارتباط استمرار یافت و علیرغم فراز و نشیبهی فراوان كه در تاریخ و سرنوشت ایران و ایرانیان پیشآمد، زندگی مشترك كلیمیان ایران با سیر هموطنان خود تداوم یافت و به تاریخ امروز رسید كه در این خلاصه بیشتر به این مقطع میپردازیم.
از دورانهی بسیار قدیم تاكنون هركجا اجتماعی از یهودیان وجود داشته، سازمانهیی برای اداره امور شرعی و فرهنگی و آموزش اصول دین یهود به وسیله مردم یهودی در اشكال مختلف به وجود آمده است. از جمله ایرانیان كلیمی در تاریخ طولانی خود، نهادهی مربوط برای اجری فریض مذهبی به وجود آورده و ضمن رعیت كامل قوانین موجود در كشور و مقید بودن به حقوق دیگران و اجری تعهدات میهنی به رعیت مبانی شرعی خود مقید بوده و حداقل تشكیلات مذهبی را در كنیساها و مدارس یجاد كردهاند. در حال حاضر انجمن كلیمیان تهران سازمان مركزی جامعه كلیمیان ایران است، این نهاد شامل 15 نفر اعضی اصلی و علیالبدل عضو هیئت مدیره میباشد كه هر سه سال یك بار از طرف قاطبه كلیمیان ایران به موجب اساسنامه موجود انتخاب و نتیجه آن به تیید كمیسیون ماده 10 احزاب و جمعیتها در وزارت كشور میرسد و بعد از طی تشریفات قانونی در اداره ثبت شركتها به ثبت قانونی میرسد و به طور داوطلبانه خدمت میكنند. انجمن كلیمیان تهران از لحاظ قانونی زیر پوشش سازمان اوقاف و امور خیریه میباشد، ولی امور آن مستقلاً به وسیله هیئت مدیره و بازرسان و كمیته مربوطه در دبیرخانه انجمن كلیمیان تهران اداره میشود. كلیه مدارس، كنیساها، مهدهی كودك، بیمارستان، سری سالمندان و سیر نهادهی جامعه كلیمیان ایران به وسیله انجمن كلیمیان نگهداری و اداره میشود. به علاوه انجمن كلیمیان در مورد احوال شخصیه كلیمیان ایران در ارتباط با نهادهی قوه قضییه میباشد. دعاوی مربوط به كلیمیان ایران در مورد احوال شخصیه در دادگاههی جمهوری اسلامی ایران مطرح میشود و دادگاهها از طریق انجمن كلیمیان و مرجع دینی كلیمیان در مورد حقوق شخصیه افراد كلیمی سؤال میكنند و بعد از دریافت جواب ری صادر مینمیند. جمعیت كلیمیان ایران در حال حاضر حدود سی هزار نفر برآورد میشود كه قسمت عمده آن در تهران و شهرهی شیراز، اصفهان، كرمانشاه، یزد، كرمان، رفسنجان و بروجرد و بطور پراكنده در سیر شهرهی ایران زندگی میكنند. حضور جامعه كلیمیان ایران در جریان انقلاب و بعد از استقرار نظام جمهوری اسلامی در ایران در تمام صحنههی اجتماعی به نسبت جمعیت و موقعیت آنها چشمگیر بوده است. حضور جوانان یهودی در جبهههی جنگ و وجود شهدا و اسری كلیمی در جریان جنگ تحمیلی عراق علیه ایران در سالهی جنگ و كمكهی فراوان جامعه كلیمیان به جبههها از طرق مختلف در رسانههی داخلی و خارجی انعكاس فراوان داشته است. بید توجه داشت در شریطی كه بیشترین فشارها از طرف نهادهی صهیونیستی برای مهاجرت كلیمیان ایران و ترك میهنشان بر بدنه جامعه كلیمی و مسئولین آن تحمیل میشد و تبلیغات سازمان یافته برای به مقابله كشاندن جوامع اقلیتهی دینی مخصوصا كلیمیان با جمهوری اسلامی از طریق بلندگوهی امپریالیستی و صهیونیستی اعمال میگشت، جامعه كلیمیان ایران به زندگی صمیمانه خود با هموطنان با وجود بعضی مشكلات ادامه دادند و امروز یكی از سازمان یافتهترین جوامع یهودی در جهان هستند. نهادهی صهیونیستی در شریطی مشابه و در موقعیتهی بسیار آسانتر در كشورهیی مثل عراق، مصر، یمن و سیر كشورها موجب كوچ دستهجمعی یهودیان از میهنشان شدند، ولی در ایران میتوان گفت كه انقلاب اسلامی هرچند از لحاظ كمی بر جامعه كلیمیان ایران تاثیر منفی گذاشت و مهاجرت در حد سیر اقلیتها و حتی مسلمانان در این جمعیت موجب كمبود عددی شد، ولی به لحاظ كیفی سازمانهی یهودی ایران استحكام یافته و ارتباط آنها با جامعه كلیمیان و هموطنان غیركلیمی و مسئولین نهادهی جمهوری اسلامی بیشتر شد. حقوق اجتماعی كلیمیان پس از استقرار دین اسلام در یران، معمولا با تكیه بر قوانین اسلامی درباره اهل كتاب و نیز مشتركات موجود در دو دین اسلام و یهود، رعیت میشده است، هر چند كه در حاشیه و مقاطعی خاص ، مشكلات متعدد نیز بر آنها وارد و در تاریخ ثبت شده است. با تشكیل مجلس شوری ملی در دوران مشروطیت، اقلیتهی دینی از كرسی نمیندگی برخوردار شدند و كلیمیان – غیر از اولین دوره مجلس كه یتا... بهبهانی نمیندگی آنان را پذیرفت تا به امروز در همه دورهها داری نمینده بودهاند. بعد از پیروزی انقلاب اسلامی در مجلس خبرگان قانون اساسی نیز نمینده كلیمیان ایران حضور فعال داشت. انجمن كلیمیان و مرجع دینی كلیمیان، دو نهاد قانونی دیگر این جامعه هستند كه به امور حقوقی، اجتماعی و دینی كلیمیان رسیدگی میكنند. ساختار سازمانها و مراكز دینی و اجتماعی كلیمیان پس از انقلاب اسلامی حفظ شد و در مواردی توسعه نیز یافت. هماكنون این جامعه داری كنیسا (كنیسه)هی متعدد، مدارس خاص، مجتمعهی فرهنگی، سازمانهی جوانان و بانوان، سری سالمندان، كتابخانه مركزی، تالار اجتماعات و فروشگاههی مواد گوشتی طبق شرع یهود در مناطق و شــهرهی یـهودینشیــن میباشـد. اطلاعرسانی و نشر آثار فرهنگ یهودی به صورت كتب و نشریات متعدد با افت و خیز، همواره جریان داشته و پس از انقلاب علاوه بر بولتنهی داخلی دورهی، نشریه «تموز» (تا سال 1368) و ماهنامه «افق بینا» (ارگان انجمن كلیمیان از سال 1378) عهدهدار این امر بودهاند. نگاهی به مشاغل كلیمیان نشان میدهد كه آنها علاوه بر مشاغل معمول آزاد، تولیدی و خدماتی، در حرف و تخصصهی مختلف پزشكی، مهندسی، هنری و دانشگاهی نیز حضور دارند و در میان دانشجویان این جامعه، رتبههی ممتاز و پذیرفتهشدگان المپیادهی علمی نی به چشم میخورن، همچنان كه نویسندگا و محققان معروفی نیز از این جمع برخاستهاند. در سالهی اخیر و با تقویت فضی گفتگوی فرهنگها و ادیان، اندیشمندان كلیمی با حضور فعال در همیشها و كنفرانسهی متعدد، فرصتهی بیشتری برای اظهارنظر و تبادل اندیشه پیدا كرده و در جهت رفع سؤتفاهمها، كمرنگ كردن اختلاف نظرها و معرفی حقیق مشترك دینی تلاش نمودند. در مجموع، پیوند قوی فرهنگی میان كلیمیان ایران با هموطنانشان طی تاریخ طولانی همزیستی در این كشور و نیز اجری تدابیر و سیاستهی صحیح از سوی روحانیون و مسئولان هر دو جامعه اكثریت و اقلیت، مانع از تكرار وضعیت یهودیان در اكثر كشورهی اسلامی، ریشه كن شدن و مهاجرت كامل جوامع یهودی، در ایران گشت. نمیتوان از یادآوری این نكته چشمپوشی كرد كه خلاف انتظار، در سالهی اخیر حجم تبلیغات به طور مستقیم و غیرمستقیم علیه كلیمیان و مقدسات و شعائر دینی یهود افزیش یافته و نگرانیهیی جدی در میان مردم و مدیران جامعه كلیمی یجاد نموده است. انجمن كلیمیان تهران كه مركز اجتماعی و رفاهی كلیمیان ایران میباشد سعی میكند با مشاركت هر چه بیشتر در خدمات مشترك رفاهی و خیریه با سیر هموطنان و همچنین انعكاس شناساندن فعالیتها و اقدامات نهادهی مختلف جامعه كلیمیان ایران به معرفی بیشتر دین و فرهنگ یهود و موفقیت ایرانیان یهودی به سیر هموطنان خود و مخصوصاً نسل جوان ایرانی كمك نمید. در این مختصر نمیتوان از خدمات شا تحسین مؤسسات خیریه كانون خیرخواه (بیمارستان دكتر سپیر) كه بیش از شصت سال است با حمیت انجمن كلیمیان تهران به پلی ارتباطی با هموطنان نیازمند در امور بهداشت و درمان تبدیل شده یاد نكرد. بیمارستان دكتر سپیر با خدمات خیریه خود به هموطنان غیر كلیمی به عنوان یك نهاد برجسته و نشانه تمدن و فرهنگ ایرانی اسلامی و ارزشهی والی یهودیت در تمام جهان است. |
|
|